Wednesday, March 5, 2014

Viếng thăm bà con ở khu ngã ba Ông Tạ và chợ Vườn Xoài - Đinh Văn Thắng (Tony)

Viếng thăm bà con ở khu ngã ba Ông Tạ và chợ Vườn Xoài. 
 
Để tiếp theo bài Xuân Này Con Về, tôi xin được thuật lại chuyến viếng thăm họ hàng Nội Ngoại xa gần. Cũng vào ngày mùng Ba Tết, tôi tranh thủ lần lượt đi thăm các ông bà lớn tuổi. Người ở cùng xóm nhà tôi là dì Chỉ. Chiều ngày mùng Ba Tết, Tôi và Mẹ tôi ghé thăm và chúc Tết dì Chỉ. Tôi thật bất ngờ khi biết nhà dì Chỉ có hai vợ chồng Duyên ở bên Pháp về ăn Tết VN. Dì rất ngạc nhiên và vui mừng khi thấy tôi bước vào. Sau khi ngỏ lời chúc Tết Dì, tôi cũng xin phép Dì chụp hình với hai bà Họ Phan (mẹ tôi và dì Chỉ). Dì Chỉ năm nay 83 tuổi ta (sinh năm 1932). 
 
 
Sau khi chuyện trò đôi ba chuyện hỏi thăm những người thân ở Việt Nam, Dì bắt đầu hỏi thăm tôi về những người ở Hoa Kỳ. Dì nhắc khá nhiều về cậu Phan Tự Ngôn, Dì có cho tôi địa chỉ và số điện thoại của Dì và nhắc tôi là nhắn với cậu Ngôn gọi cho Dì. Tôi sẽ phải hoàn tất chuyện này cho dì Chỉ trong nay mai. Hôm đó gặp được vợ chồng Lâm (con út của dì Chỉ) và Thái nữa. Sau đó một tuần tôi có vào nhà dì Chỉ một lần nữa, lần này thì tôi và Thái cùng đi lễ Chúa Nhật rồi anh em cùng nhau về nhà. Kỳ này tôi gặp gần như mọi người của nhà dì Chỉ: Thái, vợ chồng Duyên và Lâm, còn Ninh thì đang ở Hoa Kỳ, Uyên thì không ở với Dì, cho nên chưa gặp lại Uyên. Gần như đã 34 năm không gặp Uyên. Hy vọng lần tới về có dịp gặp Uyên. 
 
Tiếp đó tôi qua nhà chị Ven (con  ông Lũy), hai chị em chuyện trò khá lâu, chị Ven cũng gửi lời thăm họ hàng bên Hoa Kỳ. Chị ngại chụp hình cho nên tôi không chụp được tấm nào. Tuy nhiên, trước khi về lại Mỹ, tôi cũng cố chụp một tấm khi cháu Loan - con gái lớn của chị ấy đang bán hàng. Loan tức là cháu ngoại của ông Đinh Văn Nhã (tên gọi là ông Lũy). 
 
 
Chị Ven đang ngồi bán cháo ở đằng sau hình của cháu Loan. Đây là những hình ảnh sinh hoạt đời thường của gia đình chị ấy. Chị Ven đã sinh sống và luôn ở gần gũi tôi từ nhỏ đến lớn. Tôi rất qúy mến chị ấy. Lần nào về tôi cũng ghé thăm chị ấy. Tôi cũng xin giới thiệu đến qúy vị nhà ở đằng sau tấm hình này là nhà của ca sỹ Tóc Tiên, tôi tiếp tục đi tiếp về lại nhà cũ của tôi (nhà cũ của tôi cách nhà Tóc Tiên chỉ có 1 căn): 
 
 
Nhà tôi đầu tiên bên tay trái, nhà Tóc Tiên căn thứ ba bên tay phải.
 
Mẹ tôi qua Mỹ theo diện đoàn tụ năm 2009, cho nên Bà bán nhà, bây giờ Bà về lại xóm cũ và mua nhà khác ở gần đó. Nhìn lại căn nhà xưa và xóm cũ, tôi cảm thấy bồi hồi nhớ nhung mình lớn lên cùng với bạn bè cùng lứa, tôi đã cố gắng ôn lại kỷ niệm xưa khi còn thơ ấu, lúc ấy chơi cù, đá banh, bắn bi, vv.. Bây giờ thì xóm này đã không thể làm được nữa, Sài Gòn đã qúa tải, xóm này xe Honda nối đuôi nhau liên tiếp, vào lúc giờ cao điểm, khi muốn qua đường cũng khó, thật là tiếc thay cho xóm của tôi…! 
 
Tiếp hôm mùng Ba Tết, tôi đi qua nhà bác Hậu (bác Roan) chúc tết Bác gái. Bác trai đã mất từ lâu, bác gái đã bị lẫn, ba hồi nhận ra tôi bốn hồi lầm tưởng tôi là anh Thụy (anh của Thắng). Bác đã từ chối không cho chụp hình, cho nên rất tiếc là tôi không chụp hình với bác Hậu gái được.  
 
Sau vài ngày sau, tôi nhờ anh Ất chở lên Giáo xứ Bùi Phát. Ghé vào chợ "Vườn Xoài", vô tình tôi bắt gặp chị Thúy (chị Đôi) con ông Bốt đang đi chợ. Tôi vội chào chị và nói: "Em sẽ gặp chị sau, bây giờ vào thăm dì Cuông trước (bà Phan Thị Xin), em muốn thăm những người lớn tuổi trước cho có thứ tự." Liền sau đó, tôi bước vào nhà dì Cuông. Bà Phan Thị Xin năm nay đã 85 tuổi ta (bà sinh năm 1930).
 

 
Dì Cuông đã bất ngờ gặp tôi và hỏi liền cháu về hồi nào vậy. Sau khi chúc Tết Dì, hai Dì cháu cùng anh Ất chuyện trò khá lâu, Dì mới sực nhớ là gọi cho Thăng về gặp anh Thắng. Dì đã cố nhớ số ĐT của Thăng, nhưng Dì không làm được, tôi mới nói là Dì nhớ số của Phát không? Thế thì Dì nghĩ ra ngay là gọi số của Phát và nhờ Phát gọi Thăng về nhà có khách, Dì cũng muốn tạo sự ngạc nhiên cho Thăng, xem anh em có nhận ra nhau không? Cho nên Dì chỉ nhắn với Phát đơn giản: "Gọi anh Thăng về nhà gấp." Sau năm phút, Thăng thật bất ngờ gặp lại tôi, Thăng nhớ ra liền và hỏi: "Anh Thắng về lâu chưa?" Tôi cũng trả lời và hai anh em hỏi thăm nhau liên tiếp. Vì tôi và Thăng cùng là dân chơi nhạc, cho nên có rất nhiều chuyện để nói. Tôi cũng có nhắc đến chuyện đáng phục ban nhạc Gipsy Fire - Novamenco do Thăng thành lập, và ban nhạc của Thăng hiện đang perform ở khách sạn tên tuổi hạng "Top Ten"- Khách sạn Majestic Hotel. Thăng cũng có mời lên thưởng thức, nhưng rất tiếc cho đến giờ cuối cùng, tôi không có giờ ghé lên thăm ban nhạc của Thăng ở Majestic Hotel được. Qúy đồng hương cũng có thể xem thêm sinh hoạt và hình ảnh của ban nhạc Gipsy Fire - Novamenco ở trang blog: http://bannhacgipsyfire.blogspot.com/ 
 
Tôi rất hãnh diện có người anh em trong họ, có khả năng giữ chỗ ở một khách sạn tên tuổi, nhiêu đó cũng đủ chứng minh được tài năng của Thăng. Sài Gòn đất hẹp người đông, cả trăm ban nhạc, mà Ban nhạc Gipsy Fire - Novamenco vẫn chơi được 4 tối trong một tuần (thứ Hai, Ba, Năm và thứ Bảy). Thật đáng phục tài năng của chú Đinh Tất Thăng. Tiệc nào cũng phải tàn, tôi cũng phải chia tay dì Cuông và Thăng. Thật là vui mừng khi gặp lại gia đình dì Cuông và Thăng. Dì cũng ngỏ lời cám ơn đã đến thăm Dì, Bà còn nói thêm: "Năm nay cháu về thăm Dì, Dì còn minh mẫn, khỏe mạnh nói chuyện với cháu, lần tới cháu về, không biết Dì còn nhận ra cháu không nữa…!” Tôi thật cảm động khi Dì cất lên những lời ấy..! Dì cũng gửi lời thăm tất cả họ hàng nội ngoại xa gần hiện đang sống ở Hoa Kỳ. Tôi cũng xin mượn nơi đây, xin chuyển lời của dì Cuông và Thăng, gửi tới Qúy đồng hương Dũng Vy, gửi lời chúc Tết và chúc sức khỏe tới tất cả mọi người trong họ hàng và toàn thể Qúy Đồng Hương Dũng Vy. 
 
Tôi xin tạm dừng bút nơi đây và xin viết tiếp vào những ngày gần đây và sẽ giới thiệu đến qúy đồng hương về những gia đình khác ở Giáo xứ Bùi Phát.
 
Dallas, Texas ngày 3 tháng 3, năm 2014. 
Đinh Văn Thắng. 
-----------

Ghi chú của Blog KYDV:
Quý vị cũng có thể đọc bài này tại: Hình ảnh - Văn bản KYDV - Đinh Văn Thắng

Tuesday, March 4, 2014

Tham luận: Nguồn gốc họ Đinh và hậu duệ Vua Đinh

HỘI THẢO KHOA HỌC
“Nhà Đinh với sự nghiệp thống nhất và phát triển đất nước”
 

Tham luận: Nguồn gốc họ Đinh và hậu duệ Vua Đinh 

I/ NGUỒN GỐC HỌ ĐINH

Ngày nay, tất cả các tỉnh thành trên đất nước Việt nam chúng ta đều có người họ Đinh định cư và sinh sống. Họ Đinh không chỉ có ở dân tộc Kinh mà có cả ở các dân tộc thiểu số, như người Lái, người Mường, người Thái, người Ê đê, người Gia Lai… Cho nên việc xác định người họ Đinh, có nguốn gốc từ đâu và có tự bao giờ là một điều hết sức khó khăn, nếu không muốn nói là không thể. Có mấy tư liệu sau đây chúng tôi muốn đưa ra để chúng ta tham khảo:

1/ Thứ nhất: từ thời Hai Bà Trưng có ông Đinh Bôn lấy bà Phí Vang, đẻ ra bà Đinh Phật Nguyệt, một trong 18 nữ tướng kiệt xuất của Hai Bà Trưng.

Hiện nay ở Vũ Ẻn, Thanh Ba, Phú Thọ có ba làng cổ, toàn tòng là người họ Đinh. Ba làng ấy đều thờ bà Đinh Phật Nguyệt. Hai làng còn đình thờ, có đầy đủ bài vị của bà Đinh Phật Nguyệt. Một làng không còn đình, vì máy bay Pháp ném bom tan hoang mất đình, ngày nay chỉ còn dấu vết nền đình. Nhưng làng ấy lại còn tấm bia rất cổ. Tư liệu đó được nhà báo Phí Văn Chiến, trong khi đi tìm nguồn gốc họ Phí, đã gặp được cụ Nguyễn Khắc Xương (nay đã 90 tuổi), con trai của Tản Đà Nguyễn Khắc Hiếu cung cấp cho. Cụ Xương đã dẫn ông Phí Văn Chiến đến tận nơi, ở ba làng ấy để khảo sát.

Như vậy, nữ tướng Đinh Phật Nguyệt và dòng họ của mình là một minh chứng cho sự xuất hiện đầu tiên của người họ Đinh có từ thời Hai Bà Trưng, mà có thể nói là những người họ Đinh đầu tiên xuất hiện trên chính trường của đất nước.

2/ Thứ hai: đến thời kỳ nhà Đường xâm chiếm nước ta thì có ông Đinh Kiến, người dân tộc Lái, ở phía bắc Giao Chỉ đứng lên khởi nghĩa cùng ông Lý Tự Tiên và Tư Thân, vào năm 687. Nghĩa quân của Đinh Kiến đã phá thành và giết chết được tên quan đô hộ nhà Đường là Lưu Diên Hựu. Một thời gian sau, Tư mã Quế Châu đã đem quân sang đàn áp. Cuộc khởi nghĩa của Đinh Kiến thất bại. Đinh Kiến hy sinh và nghĩa quân cũng tan rã. Hậu duệ của ông Đinh Kiến, trong 2.000 năm qua có thể đã di cư dần dần xuống phía Nam, vào thượng du trung bộ rồi cuối cùng là Tây Nguyên mà xuất hiện người họ Đinh ở các dân tộc thiểu số đó chăng? Vấn đề ấy, nếu các nhà dân tộc học kiểm chứng, nghiên cứu, tìm tòi thì mới giải đáp được.

Song, điều đó đã cho thấy, rất có thể một tộc người Lái họ Đinh này đã phát triển lên thành một dòng họ Đinh ở các dân tộc thiểu số Việt nam.

3/ Thứ ba: ông Dương Đình Nghệ, khi tiếp nối làm Thống lĩnh Giao Châu của họ Khúc, đã bổ nhiệm ông Đinh Công Trứ làm Thứ sử Hoan Châu. Ông Đinh Công Trứ sinh ra Đinh Bộ Lĩnh. Sau khi Ngô Vương Quyền mất, đất nước chia cắt thành 12 Sứ quân. Đinh Bộ Lĩnh đã dẹp được loạn 12 Sứ Quân, thống nhất sơn hà thành một mối và lên ngôi, hiệu là Đinh Tiên Hoàng đế, quốc hiệu là Đại Cồ Việt. Sử sách viết về nhà Đinh không nhiều. Về dòng tộc của Vua Đinh ghi chép cũng không có mấy. Cho nên rất khó có được gia phả từ xa xưa để lại, chỉ có những gia phả cách đây cỡ 600 năm ghi chép về họ Đinh của vua Đinh mà thôi.

Có thề nói, Vua Đinh là dòng họ Đinh thứ ba của nước ta, mà hậu duệ đã lan toả đi khắp nơi trong toàn quốc.

4/Thứ tư: cùng thời với vua Đinh còn có ngài Ngoại giáp Đinh Điền, bạn của Vua Đinh, mà hậu duệ của ông là dòng thứ tư của họ Đinh ngày nay.

Bốn dòng họ đó là bốn dòng chính của họ Đinh chúng ta, phân tán đi mọi miền của Tổ quốc. Ngoài những tư liệu trên thì chưa tìm được những tư liệu khác nữa nói về nguồn gốc người họ Đinh. Thiết nghĩ, chúng ta cứ truy tìm trong bốn dòng họ ấy cho thật cặn kẽ cũng có thể vẽ nên bức tranh toàn cảnh về sự phát triển của người họ Đinh chúng ta ngày nay rồi.

II/ HẬU DUỆ VUA ĐINH

Vua Đinh có 5 bà Hoàng hậu : Đan Gia (mẹ của Đinh Liễn), Trinh Ninh (mẹ của Hạng Lang), Kiểu Quốc (mẹ của Đinh Tuệ), Cô Quốc (chỉ sinh con gái) và Ca Ông (mẹ của Đinh Toàn, ngày nay gọi là Dương Vân Nga). Các con của Vua Đinh, các sách chép như sau:

- Con trưởng là Nam Việt Vương Đinh Liễn.
- Hoàng Thái tử Hạng Lang, bị Đinh Liễn giết năm 979 do mắc tội, còn nhỏ.
- Đinh Tuệ, sau chạy về Hoà Bình .
- Vệ Vương Đinh Toàn.

Theo Đinh tộc thế phả ở tổng Y Đốn, huyện Thần Khê, phủ Tiên Hưng, Trấn Sơn Nam hạ (nay là xã Chi Lăng, huyện Hưng Hà, Thái Bình) và Ngọc phả họ Đinh ở Đông Cao, xã Trung Chính, huyện Nông Cống tỉnh Thanh Hoá có nói về hậu duệ Vua Đinh như sau:

Khi Đinh Tiên Hoàng và Nam Việt Vương Đinh Liễn bị ám hại, Lê Hoàn lên làm Vua, thì Đinh Tuệ được vây cánh đưa về Hoà Bình ẩn náu. Về sau lập thành nhánh Đinh Công, một dòng họ quý tộc của người Mường ở Hoà bình. Bởi thế ngày nay dân tộc Mường có hai họ chính là họ Hà và họ Đinh.

Vệ Vương Đinh Toàn, sinh năm 974, được Lê Hoàn nuôi nấng và hy sinh khi đánh giặc Man Cử Long năm 1001. Con cái của Đinh Toàn chưa có tài liệu nào đề cập đến cả. Nhưng chắc chắn ông sẽ có người nối dõi, vì lúc ông hy sinh đã 27 tuổi.

Riêng Nam Việt Vương Đinh Liễn có 5 vợ, mỗi bà có một người con trai và nhiều con gái. Năm người con trai của Đinh Liễn về sau được tôn lên làm Đại lang, đó là:

- Đại lang Đinh Phúc Trí
- Đại lang Đinh Quá Phúc
- Đại lang Đinh Trực Thuận
- Đại lang Đinh Phúc Lương
- Đại lang Đinh Chính Tâm

Năm người này cùng với chú là Đinh Tuệ ở Hoà Bình về sau là Thuỷ tổ của các dòng họ Đinh trên toàn cõi đất Việt. Bốn người anh của Chính Tâm định cư ở những nơi nào thì không rõ, riêng ngành của Thuỷ tổ út là Chính Tâm phát triển rất mạnh, có người là Đinh Thập Lý ở sách Thuý Cối, huyện Thuỵ Nguyên, thuộc địa hạt Hoan Châu được phong đến tước Hầu vào thời nhà Lý. Hậu duệ của Đinh Thập Lý cũng chia đi nhiều nơi. Gia phả của các dòng họ những nơi sau đây còn ghi chép được khởi tổ từ Đại lang Chính Tâm là:

- Sách Thuý Cối, huyện Thụy Nguyên, thuộc Hoan Châu (nay là Mỹ Lâm, Ngọc Lạc, Thanh Hóa).
- Sách Nam Xang, nay là Lý Nhân, Hà Nam.
- Sách Bùi Khổng, Hưng Nguyên, Nghệ An.
- Sách Đồng Lừ, Nam Chân, Nam Định.

Ở ba nơi Nam Xang, Bùi Khổng và Đồng Lừ hậu duệ của Đinh Thập Lý không rõ phát triển ra sao, nhưng các hậu duệ định cư tại quê gốc là Thuý Cối (sau đổi tên thành Mỹ Lâm), nay thuộc Ngọc Lạc, Thanh Hoá thì phát triền rất mạnh. Chỉ một dòng này thôi cũng cho thấy, một sự lan toả đáng ngạc nhiên.

Hậu duệ của Đinh Thập Lý sinh ra Đinh Thuỷ, có người em gái là bà Đinh Thị Yết lấy cụ Lê Mỗi, tổ bốn đời của nhà Hậu Lê (tức kỵ nội của vua Lê Thái Tổ). Đinh Thuỷ sinh Đinh Thuý, Đinh Thuý sinh Đinh Thỉnh, Đinh Thỉnh sinh Đinh Tôn Nhân, Đinh Tôn Nhân sinh ra ba kiệt tướng là Đinh Lễ, Đinh Bồ và Đinh Liệt.

Từ đây có ba dòng là hậu duệ của Đại lang Đinh Chính Tâm. Họ Đinh Thanh Hoá chúng tôi, đa phần có gốc xa xưa từ Thuý Cối mà ba cụ Thượng Tổ là Đinh Lễ, Đinh Bồ và Đinh Liệt đã khai sáng ra ba ngành này.

Hậu duệ của ba ông Thượng Tổ ấy, ngày nay đã có từ 23 đến 25 đời và phát triển đi nhiều nơi, như:

- Các huyện Ngọc Lạc, Thọ Xuân, Nông Cống, Tĩnh Gia, Quảng Xương, Hậu Lộc, Thiệu Hoá, Triệu Sơn… trong tỉnh Thanh Hoá.
- Các huyện Vũ Thư, Hưng Hà, An Lão, Thái Thuỵ, Kiến Xương, Đông Hưng… Thái Bình.
- Lưu Kỳ, Lưu Kiễm, Kiến An… Hải phòng.
- Cẩm Giàng… Hải dương.
- Xuân Trường, Vụ Bản, Trực Ninh… Nam Định.
- Quỳnh Lưu, Diễn Châu, Nghi Lộc, Nghi Xuân, Thanh Chương, Đô Lương, Nam Đàn… Nghệ An.
- Quảng Trạch… Quảng Bình.
- Cẩm Xuyên, Hương Khê… Hà Tĩnh
- Đồng Thếch, Kim Bôi… Hoà Bình.
- Thanh Liêm, Lý Nhân… Hà Nam.
- Thanh Đàm (tức Thanh Trì ngày nay), Thường Tín, Từ Liêm… Hà Nội.
- …

Trong gia phả có ghi những nơi trên là có người họ Đinh dòng Đinh Lễ, Đinh Bồ, Đinh Liệt di cư đến đó, nhưng hiện nay chúng tôi chưa liên hệ được hết. Đấy là chỉ mới là một chi nhỏ của tổ út Chính Tâm. Còn biết bao nhiêu là chi, cành, nhánh… khác nữa của Đại lang Chính Tâm. Chưa nói đến bốn Đại lang khác: Đinh Phúc Trí, Đinh Quá Phúc, Đinh Trực Thuận, Đinh Phúc Lương. Rồi còn hậu duệ của Đinh Tuệ, Đinh Toàn.

Riêng Ninh Bình sẽ là một tập hợp lớn người mang họ Đinh. Ở đấy chắc chắn có cả hậu duệ của đức ngài Ngoại giáp Đinh Điền. Cho nên HỌ TA cần có một ban nghiên cứu về gia phả để kết nối các dòng họ lại với nhau. Đương nhiên sẽ dồn về một gốc, giống như đền thờ tam quốc công, thờ Đinh Lễ, Đinh Bồ, Đinh Liệt ở Đông Cao, Trung Chính, Nông Cống, Thanh Hoá đã ghi:

Mộc xuất thiên chi do hữu bản.
Thuỷ lưu vạn phái tố tòng nguyên.


Nghĩa là:

Cây mọc nghìn cành do có gốc.
Nước chảy muôn nơi vẫn tự nguồn.

Xin kính chúc hội thảo của họ ta thành công tốt đẹp.

Source Ho Dinh Viet Nam